20. 8. 2025: В Лютинї служыло ся і по русиньскы

Почас вікенду, 16-го і 17-го авґуста 2025-го року, тісячі людей зышли ся на найвекшім путницькім місцї ґрекокатоликів на Словакії – в Лютинї, де перед веце як 170-ма роками зъявив ся святый Николай. Інформовав о тім говорця Пряшівской архієпархії Михал Павлишиновіч.

Дводнёвый одпуст быв завершеный архієрейсков літурґіёв, котру в недїлю на Лютиньскій горї служыв Высокопреосвященый владыка Йона Максим, пряшівскый архієпіскоп і митрополіта. Вєдно з ним і множеством священиків служыли і емерітный пряшівскый архієпіскоп Йоан Бабяк, а Нікола Джірасолі – апостольскый нунцій на Словакії, котрый мав і проповідь. На кінцю торжественной літурґії поблагословив кір Йона лїчіве зіля.

Почас одпусту служыло ся і по русиньскы. В недїлю рано, іщі перед головнов службов на горї, в лютиньскій Базиліцї Успенія Пресвятой Богородіцї была одслужена церьковнославяньска літурґія із русиньскыма частями – чітанями, проповідёв, тропарями і кондаками. Літурґію служыв отець Йоан Блашко, парох в Меджілабірцях і меджілабірьскый протопресвитер.

Русиньскый язык звучав і на головній літурґії. Торжественна літурґія, котрой головным служытелём быв кір Йона, была служена на словацькім, церьковнославяньскім і русиньскім языку.

Слїдуючій рік Ґрекокатолицька церьков на Словакії буде собі припоминати 175 років од зъявлїня святого Николая. Одбыло ся то на праздник Преображенія Господа 19-го авґуста 1851-го року, коли містній жытельцї Зузані Фекете зъявив ся святый Николай.

По повторяных зъявлїнях поставили на Лютиньскій горї крест. Як доказ зъявлїнь подаровав святый Николай Зузані ікону Богородіцї, котру мала передати духовному отцёви як дар до будучого храму.

Папа Пій IX. выдав 24-го мая 1855-го року декрет о можливости прияти в Лютинї одпусткы. У 1988-ім році, іщі почас комуністічного режіму, быв храм в Лютинї Папом римскым Йоаном Павлом ІІ. выголошеный за Базиліку мінор. У 2010-ім роцї дістала Базиліка Успенія Пресвятой Богородіцї окремый духовный звяз із Базиліков Santa Maria Maggiore в Римі, з прівілеґіёв повноміцных одпустків.

Петро МЕДВІДЬ, ЛЕМ.фм, языкова і ґрафічна управа: АРК СР.